Kontent qismiga oʻtish

Bronks hayvonot bog‘i

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Bronks hayvonot bog‘i
Bronx Zoo

Osiyo darvozasi
Asos solingan 1899-yil 8-noyabr[1]
Joylashuvi Nyu York shahri 10460, AQSh
Koordinatalar 40°51′01″N 73°52′42″W / 40.85028°N 73.87833°W / 40.85028; -73.87833
Maydoni 265 akr (107 ga)[2]
Hayvonlar soni 4,000 (2010)
Hayvon turlari soni 650 (2010)
Yillik tashrif buyuruvchilar soni 2+ million
A’zolik AZA[3]
Veb-sayti bronxzoo.com
Bronks hayvonot bog‘i

Bronks hayvonot bogʻi (Bronks zoologiya bogʻi yoki Bronks zoologiya bogʻlari deb ham ataladi) — Nyu York shahrining Bronks tumanidagi Bronks bog‘i hududida joylashgan. U maydoni jihatidan Amerika Qo‘shma Shtatlaridagi eng katta hayvonot bogʻlaridan biri va shahar ichidagi eng yirik hayvonot bogʻi hisoblanadi[4]. U 265 akr (107 ga) bogʻ hududi hamda Bronks daryosi bilan ajratilgan tabiiy yashash muhitlarini oʻz ichiga oladi. 2009-yilgi maʼlumotlarga koʻra, hayvonot bogʻiga har yili oʻrtacha 2,1 million kishi tashrif buyuradi[5]. Hayvonot bogʻining Astor Court nomi bilan mashhur boʻlgan dastlabki binolari dengiz sherlari saqlanadigan katta doirasimon hovuz atrofida guruhlangan Beaux-Arts uslubidagi pavilyonlar majmuasi koʻrinishida loyihalashtirilgan[6]. Haykaltarosh Paul Manship tomonidan 1934-yilda yaratilgan Reyni memorial darvozalari 1972-yilda Tarixiy joylarning milliy reestriga kiritilgan[7].

Hayvonot bogʻi 1899-yil 8-noyabrda ochilgan boʻlib, oʻshanda 22 ta eksponatda 843 ta hayvon namoyish etilgan. Uning birinchi direktori William Temple Hornaday boʻlib, u 30 yil davomida ushbu lavozimda xizmat qilgan. Tashkil etilganidan buyon hayvonot bogʻi hayvonlarni asrashda muhim rol oʻynab kelmoqda. 1905-yil bir necha oʻn milliondan atigi bir necha yuztagacha kamayib ketgan Amerika bizonlarini qirilib ketishdan saqlab qolish maqsadida Amerika bizonlari jamiyati tuzildi. Ikki yil oʻtgach, bizonlar muvaffaqiyatli ravishda tabiatga qaytarildi. 2007-yil hayvonot bogʻi uchta Xitoy alligatorini tabiatga muvaffaqiyatli qaytardi. Ushbu naslchilik loyihasi hayvonot bogʻining ushbu turni Xitoydagi Yanszi daryosiga qayta joylashtirish boʻyicha 10 yillik saʼy-harakatlaridagi muhim bosqich boʻldi.

Bronks hayvonot bogʻi oʻzining boy va rang-barang hayvonlar kolleksiyasi hamda nufuzli mukofotlarga sazovor boʻlgan koʻrgazmalari bilan butun dunyoga mashhur. Hayvonot bogʻi Yovvoyi tabiatni muhofaza qilish jamiyati tomonidan boshqariladigan toʻrtta hayvonot bogʻi va bitta akvariumdan iborat yaxlit tizimning bir qismidir hamda Hayvonot bogʻlari va akvariumlar uyushmasi akkreditatsiyasidan oʻtgan[8].

Tabiatni muhofaza qilish

[tahrir | manbasini tahrirlash]

1905-yilda hayvonot bogʻining birinchi direktori William T. Hornaday, Prezident Theodore Roosevelt va boshqa tabiat himoyachilari bilan birgalikda Amerika bizonlarini qirilib ketishdan saqlab qolish maqsadida Amerika bizonlari jamiyatiga asos soldilar. XIX asr oxiriga kelib, Gʻarbga qarab kengayish jarayonlari natijasida bizonlar soni bir necha oʻn milliondan atigi bir necha yuztagacha kamayib ketgan edi. Jamiyat ushbu turni tutqunlikda koʻpaytirish, jamoatchilik xabardorligini oshirish, muhofaza etiladigan qoʻriqxonalar tashkil qilish uchun mablagʻ yigʻish va bizonlarni yovvoyi tabiatga qaytarish yoʻlida ish olib bordi[9]. 1907-yil 11-oktabrda bizonlarni tabiatga qaytarishning birinchi bosqichi boshlandi: hayvonot bogʻi temir yoʻl orqali Oklaxomadagi Uichito-Muantins qoʻriqxonasiga oltita erkak va toʻqqizta urgʻochi bizonni yubordi. Oradan yetti kun oʻtib, hayvonlar bogʻ hududiga muvaffaqiyatli joylashtirildi[10]. 1935-yilga kelib, hayvonot bogʻlari va rancholarda saqlanayotgan bizonlarni tabiatga qaytarish boʻyicha yana bir qancha muvaffaqiyatli loyihalarni amalga oshirgan jamiyat oʻz missiyasini bajarilgan deb hisobladi va oʻsha yili tarqaldi.

Manbalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]
  1. ↑ „Wildlife Conservation Society“. fundinguniverse.com. Funding Universe. 2012-yil 12-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 28-may.
  2. ↑ „FAQs“. Bronx Zoo. 2017-yil 9-dekabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2018-yil 17-yanvar.
  3. ↑ „List of Accredited Zoos and Aquariums“. aza.org. Association of Zoos and Aquariums. 2019-yil 1-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2010-yil 27-may.
  4. ↑ Jacob E. Osterhout. „In honor of its birthday, 110 things to know about the Bronx Zoo“. Daily News (2009-yil 13-noyabr). 2016-yil 4-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 1-mart.
  5. ↑ Bridges, William. Gathering of Animals: An Unconventional History of the New York Zoological Society. New York: Harper & Row, 1974.
  6. ↑ Jacob E. Osterhout. „In honor of its birthday, 110 things to know about the Bronx Zoo“. Daily News (2009-yil 13-noyabr). 2016-yil 4-martda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 1-mart.
  7. ↑ Andoza:NRISref
  8. ↑ „Brooklyn Botanic Garden History“. NYC Parks. 2012-yil 3-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2013-yil 28-aprel.
  9. ↑ Mike Dunphy. „Secrets of the Bronx Zoo“. Everything New York (2015-yil 6-aprel). 2016-yil 8-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 1-mart.
  10. ↑ „History of the Bison Herd – Wichita Mountains – U.S. Fish and Wildlife Service“. 2016-yil 20-fevralda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 1-mart.

Havolalar

[tahrir | manbasini tahrirlash]


"https://uz.wikipedia.org/w/index.php?title=Bronks_hayvonot_bog‘i&oldid=6001668" dan olindi