Belorussiya davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivi

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Belorussiya davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivi (BDKFFHA; belaruscha: Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў) — Belorussiya arxivi boʻlib, unda XIX-asrdan hozirgi kungacha Belorussiya tarixini aks ettiruvchi kino-foto-fono hujjatlar saqlanadi. 1941-yilda Minskda tashkil etilgan[1][2].

Tarix maʼlumotnomasi[tahrir | manbasini tahrirlash]

SSSR Xalq Komissarlari Sovetining 1941-yil 29-martdagi 723-sonli qaroriga muvofiq Belorussiya Sovet Sotsialistik Respublikasi Markaziy davlat foto-fono-kino hujjatlari arxivi (BSSR MDFFKHA) tashkil etilgan[3][4].

1943-yil noyabr oyida MDFFKHA tuzilmasi tasdiqlandi. Arxiv xodimlari 5 kishidan iborat edi. Haqiqatan arxiv 1944-yilning ikkinchi yarmida ishlay boshlagan. Arxivning birinchi direktori Petrosyan X. V.[5].

1948-yil 1-may holatiga koʻra arxivda 6530 ta foto hujjatlar (salbiy va ijobiy) saqlangan. 1949-yil oktabr oyida MDFFKHA Magdalina Muqaddas Maryam cherkovining binosiga koʻchib oʻtdi, u erda kino va audio hujjatlar bilan faol ravishda toʻldirildi.

1963-yilda arxiv oʻz nomini oʻzgartirdi — u BSSR Markaziy davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivi (MDKFFHA) deb nomlandi[6].

1987-yil 20-fevralda arxiv Dzerjinsk shahriga koʻchib oʻtdi, u yerda hozirgacha mavjud[5]. 1993-yil 21-mayda arxiv Belarus davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivi (BDKFFHA) deb oʻzgartirildi[7].

2018-yil 1-yanvar holatiga koʻra, Belarus davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivida XIX asrdan hozirgi kungacha boshlab 42 930 ta fayl (kino hujjatlari), 262 958 ta fayl (foto hujjatlar), 20 579 ta fayl (fono hujjatlar), 5 750 ta fayl (video hujjatlar) saqlanmoqda. Hozirgi vaqtda arxivda Belarus tarixiga oid noyob materiallarning katta toʻplami mavjud. Bu kino-foto-fono hujjatlarni toʻplaydigan, saqlaydigan, tavsiflovchi va foydalanadigan tadqiqot muassasasi[8] hisoblanadi.

2001-yil fevral oyidan boshlab arxivning toʻliq nomi „Belorussiya davlat kino-foto-fono hujjatlar arxivi“ muassasasi hisoblanadi[9].

Tuzilishi[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Boshqaruv;
  • Boʻlimlar:
    • Hujjatlarni yigʻish va qimmatli qogʻozlarni ekspertizadan oʻtkazuvchi idoraviy arxivlar boʻlimi;
    • Davlat buxgalteriya hisobi va ilmiy maʼlumotnoma apparati boʻlimi;
    • Hujjatlar va fondlarni saqlash boʻlimi;
    • Axborot, nashr va hujjatlardan ilmiy foydalanish boʻlimi;
    • Avtomatlashtirilgan axborot-qidiruv tizimlari boʻlimi;
    • Texnik nazorat boʻlimi.
  • Laboratoriyalar:
    • Kino hujjatlarini saqlash laboratoriyasi;
    • Fotosurat hujjatlarini saqlash laboratoriyasi;
    • Fono hujjatlarni saqlash laboratoriyasi.
  • Buxgalteriya.

Fondlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Fondlar soni: 49 589 ta fayl (kino hujjatlari), 270 984 ta fayl (foto hujjatlar), 22 032 ta fayl (fono hujjatlar), 6 858 ta fayl (video hujjatlar)[10].

Eng qadimgi foto hujjat 1870-yilga toʻgʻri keladi.

Hujjatlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. А. М. Грыневіч. Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. — Т. 2. —: БелЭн, 1996. — С. 439.
  2. С. В. Жумарь. Кинофотофонодокументов белорусский государственный архив // Республика Беларусь: энциклопедия в 6 т. — Т. 4. —: БелЭн, 2007. — С. 42.
  3. „Постановление СНК СССР от 29.03.1941 № 723 «Об утверждении Положения о Государственном архивном фонде СССР и сети государственных архивов СССР»“ (deadlink). 1-may 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-may 2018-yil.
  4. Галина Кудрякова. Белорусский государственный архив кинофотофонодокументов // Секретарское дело. — 2009. — № 10.
  5. 5,0 5,1 „Доклад для участия в XI международной конференции архивов в г. Торунь“. 12-mart 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 12-mart 2018-yil.
  6. „Историческая справка“. Сайт «Архивы Беларуси». Qaraldi: 23-avgust 2020-yil. [sayt ishlamaydi]
  7. „Постановление Совета Министров Республики Беларусь от 21.05.1993 № 336 «Об утверждении Положения о Комитете по архивам и делопроизводству при Совете Министров Республики Беларусь, а также сети республиканских государственных архивных учреждений»“. 14-may 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 13-may 2018-yil.
  8. „Белорусскому архиву кинофотофонодокументов — 70“. БелНИИДАД. 29-oktabr 2018-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-oktabr 2018-yil.
  9. Юлиана Леонович. Закон сохранения фактов // Советская Белоруссия. — № 73 (24703). — 17 апреля 2015.
  10. „Характеристика фондов“. Сайт «Архивы Беларуси». Qaraldi: 23-avgust 2020-yil. [sayt ishlamaydi]

Adabiyotlar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  • Грыневіч А. М. Белару́скі дзяржа́ўны архі́ў кінафотафонадакуме́нтаў // Беларуская энцыклапедыя: У 18 т. Т. 2: Аршыца — Беларусцы (белор.) / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў і інш. — Мн.: БелЭн, 1996. — С. 439. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0061-7.
  • Республика Беларусь: энциклопедия в 6 т. / Редкол.: Г. П. Пашков (гл. ред.) и др. —: БелЭн, 2007. — Т. 4: Картография — Миноговые. — С. 42. — 768 с. — ISBN 978-985-11-0385-6.
  • Сяргей Жумар. Беларускі дзяржаўны архіў кінафотафонадакументаў // Энцыклапедыя гісторыі Беларусі / Рэдкал.: Г. П. Пашкоў (галоўны рэд.) i iнш.; Маст. Э. Э. Жакевiч. — Мн.: БелЭн, 2003. — Т. 6. Кн. 2. — С. 334—335. — 612 с. — 10 000 экз. — ISBN 985-11-0276-8. (белор.)

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

[sayt ishlamaydi]