Kontent qismiga oʻtish

Avstraliya poytaxt hududi

Avstraliya poytaxt hududi
Australian Capital Territory
Gerb
Gerb
Bayroq
Bayroq
Hudud
Tegishli Kanberra
Yirik shahari Kanberra
Asos solingan sanasi 1911-yil 1-yanvar
Vazir Andrew Barr
Rasmiy tili inglizcha
Aholi 454 499
Zichligi 192,75 kishi./km²
Maydoni 2358 km²
Balandligi
dengiz sathidan
 Baland choʻqqisi


 892 m
Vaqt mintaqasi 10
Kod ISO 3166-2 AU-ACT
Telefon kodi 02
Rasmiy sayti http://www.act.gov.au
Xaritada
Avstraliya poytaxt hududi, Xarita
35°27′0″S 148°58′50″E / 35.45000°S 148.98056°E / -35.45000; 148.98056

Avstraliya poytaxt hududi (inglizcha: Australian Capital Territory, ACT) — Avstraliya Ittifoqi tarkibidagi federal hudud, unga Kanberra shahri, shuningdek kichik qishloq xoʻjaligi hududi hamda Namadgi milliy bogʻi kiradi. Aholisi — 454 499 kishi (2021)[1].

Avstraliya poytaxt hududida joylashgan qishloq va aholi punktlari qatoriga Williamsdale, Top Naas, Uriarra, Tharwa, Oaks Estate, Pierces Creek, Hall, shuningdek Jervis koʻrfazi hududidagi kichik qirgʻoq qismi — Jervis Bay hududi ham kiradi[2].

Avstraliya poytaxt hududi Yangi Janubiy Uels hududi ichida joylashgan eksklav. Maydoni — 2358 km² boʻlib, bu koʻrsatkich boʻyicha mamlakat shtatlari va materik hududlari orasida 8-oʻrinda, yaʼni oxirgi oʻrinda turadi. Hududning 46 foizini Namadgi milliy bogʻi egallaydi. Hududdagi eng baland nuqta — Bimberi togʻi.

Yangi poytaxt hududini tashkil etish loyihasi XIX asr oxirida, Avstraliya Ittifoqining shakllanish jarayonida paydo boʻlgan. 1901-yilda Avstraliya konstitutsiyasi qabul qilinib, unga koʻra Yangi Janubiy Uels shtati oʻzining janubiy qismidagi kichik hududni yangi federal hukumat ixtiyoriga topshirishi kerak edi. Boʻlajak poytaxt uchun joy Sidney va Melburn shaharlari orasidagi betaraf hudud sifatida tanlangan, chunki har ikki shahar ham mamlakat poytaxti boʻlishga daʼvogarlik qilgan. Hudud davlatga 1911-yilda topshirilgan, 1913-yilda esa Kanberra shahri qurilishi boshlangan.

Federal hukumat Melburndan Kanberraga faqat 1927-yil 9-may kuni, parlament binosi qurilishi yakunlangach rasman koʻchib oʻtgan. Dastlab ayrim boʻlim va departamentlar Melburnda qolgan, biroq keyinchalik ular ham bosqichma-bosqich yangi poytaxtga koʻchirilgan.

Hudud dastlab Federal poytaxt hududi deb atalgan. 1938-yilda unga rasman Avstraliya poytaxt hududi nomi berilgan.

1989-yilda hudud qonunchilik assambleyasiga ilk saylovlar oʻtkazilgan.

  1. „Population: Census“ (en). Австралийское бюро статистики (2022-yil 28-iyun). 2022-yil 20-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2023-yil 25-fevral.
  2. „Documenting Democracy“. foundingdocs.gov.au. 2013-yil 28-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2016-yil 28-dekabr.