Avazxon

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Avazxon – "Go‘ro‘g‘li" turkumi dostonlaridagi yetakchi obrazlardan biri. Turkumga kiruvchi "Avazxon", "Gulqizoy", "Intizor", "Malika ayyor", "Mashriqo", "Zulfizar", "Bo‘tako‘z", "Qunduz bilan Yulduz", "Sarvinoz", "Balogardon", "Avazning arazi" kabi dostonlarning bosh qahramoni. "Avaz-xon" dostonida tasvirlanishicha, A.ning otasi gurjistonlik Bulduruq qassob, onasi chambillik Guloyim. A. yoshligidan Xunxorshoh saroyida xizmat qiladi. Uning ovozasini eshitgan befarzand Go‘ro‘g‘li hiyla bilan Chambilga olib keladi va xaloyiq o‘rtasida qo‘liga ilik berib, qadimgi an’anaga ko‘ra, o‘ziga o‘g‘il qilib oladi. Turkumning Xorazm nakliga ko‘ra, u vayangonlik. Boshqa dostonlarda A.ning o‘zga mamlakatlarga safari, bu safarlar davomida o‘zga yurt go‘zallarini Chambilga olib kelishi turli-tuman sarguzashtli voqealar girdobida juda ham qiziqarli tasvirlanadi. A. dostonlarda bosqinchi dushmanlarga qarshi mardonavor kurash-gan, el-yurt xizmatiga doimo tayyor tur-gan, ma’naviy yetuk botir sifatida kuy-lanadi. Asrab olgan otasi Go‘ro‘g‘liga, Chambil yurtiga sodiq va sadoqatli far-zand, eng qiyin vazifalarni uz buyniga ola olgan jasoratli alp sifatida ulug‘lanadi.

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil