Avazxon

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

Avazxon — "Go‘ro‘g‘li" turkumi dostonlaridagi yetakchi obrazlardan biri. Turkumga kiruvchi "Avazxon", "Gulqizoy", "Intizor", "Malika ayyor", "Mashriqo", "Zulfizar", "Bo‘tako‘z", "Qunduz bilan Yulduz", "Sarvinoz", "Balogardon", "Avazning arazi" kabi dostonlarning bosh qahramoni. "Avaz-xon" dostonida tasvirlanishicha, A.ning otasi gurjistonlik Bulduruq qassob, onasi chambillik Guloyim. A. yoshligi-dan Xunxorshoh saroyida xizmat qiladi. Uning ovozasini eshitgan befarzand Go‘ro‘g‘li hiyla bilan Chambilga olib keladi va xaloyiq o‘rtasida qo‘liga ilik berib, qad. an’anaga ko‘ra, o‘ziga o‘g‘il qilib ola-di. Turkumning Xorazm nakliga ko‘ra, u vayangonlik. Boshqa dostonlarda A.ning o‘zga mamlakatlarga safari, bu safarlar davomida o‘zga yurt go‘zallarini Chambil-ga olib kelishi turli-tuman sarguzashtli voqealar girdobida juda ham qiziqarli tasvirlanadi. A. dostonlarda bosqinchi dushmanlarga qarshi mardonavor kurash-gan, el-yurt xizmatiga doimo tayyor tur-gan, ma’naviy yetuk botir sifatida kuy-lanadi. Asrab olgan otasi Go‘ro‘g‘liga, Chambil yurtiga sodiq va sadoqatli far-zand, eng qiyin vazifalarni uz buyni-ga ola olgan jasoratli alp sifatida ulug‘lanadi.

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil