Asha Bhosle

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Asha Bhosle आशा भोसले
Asha Bhosle - still 47160 crop.jpg
Umumiy maʼlumot
Tavalludi 8-sentyabr 1933
Fuqaroligi Hindiston
Kasbi qo'shiqchi (ovozli ijrochi)
Turmush oʻrtogʻi Rahul Dev Burman
Janr filmi music, Hindustani classical music, world music, Indian classical music, Indian folk music, Indian rock, gʻazal, Qavvali, bhajan va Pop musiqa
Faoliyat yillari

1943 yildan hozirgi kungacha. vaqt gitara asboblari

Film janrlari[d], hind klassik musiqasi[d], etnik musiqa, hind klassik musiqasi, hind xalq musiqasi[d], hind roki[d], gʻazal, qavvali, bhajan va pop
Sayt http://ashabhosle.com

Asha Bhosle (inglizcha: Asha Bhosle, Marathi maratxi: आशा भोसले, gen. 1933-yil 8-sentabr, Sangli, Britaniya Hindistoni) Hindistondagi eng mashhur va hurmatli ovozli qoʻshiqchilardan biri[1] [2], Lata Mangeshkarning singlisi. Bhoslening musiqiy faoliyati 1943-yilda boshlangan. 60 yildan ortiq vaqt davomida u 13 000 ga yaqin qoʻshiq yozdi[3] [4]. Uning ijro etgan qoʻshiqlari 1000 dan ortiq filmlarda yangragan[5]. 2009-yilda Jahon rekordlar akademiyasi uni „dunyodagi eng koʻp yozilgan rassom“ deb tan oldi[6]. 2008-yilda Asha Bhosle Hindistondagi ikkinchi oliy fuqarolik davlat mukofoti boʻlgan Padma Vibhushan ordeni bilan taqdirlandi.

Biografiya[tahrir | manbasini tahrirlash]

Asha Maxarashtra shtatining bir qismi boʻlishidan oldin Sanglidagi kichik bir qishloqda, Usta Dinanath Mangeshkarning musiqiy oilasida tugʻilgan. Otasining vafotidan soʻng, uning oilasi Punedan Kolxapurga, keyin esa Bombeyga (hozirgi Mumbay) koʻchib oʻtdi, u va uning katta singlisi pul topish uchun qoʻshiq aytishni va filmlarda rol oʻynashni boshladi. Asha oʻzining birinchi qoʻshigʻi „Chala Chala Nav Bala“ marathi filmi " Majha Bal " (1943) va Bollivuddagi birinchi „Saawan Aaya“ qoʻshigʻini Chunariya (1948) filmi uchun yozgan[7]. 1949-yilgacha uning qoʻshiqlari faqat duet edi va u birinchi marta " Raat Ki Raani " (1949) filmida yakkaxon kuyladi.

1966-yilda u yangi bastakor R.ning birinchi saundtreklaridan birini ijro etdi. D. Teesri Manzil filmi uchun Burman mamlakatda mashhur boʻldi. Xabar qilinishicha, u „Aaja Aaja“ qo‘shig‘ini eshitgach, uni g‘arb uslubida kuylamaslik kerakligini his qilgan. Keyin Burman musiqani oʻzgartirishni taklif qildi, lekin u buni qiyinchilik sifatida qabul qilib, rad etdi. 1960-yillarning oʻrtalaridan 1980-yillarning boshigacha u „O Haseena Zulfon Vali“ qoʻshigʻi bilan boshlangan aktrisa va raqqosa Xelenning qoʻshiqchi ovozi boʻlgan. Xelen qoʻshiqni yaxshiroq tushunish va raqs harakatlarini shunga mos ravishda rejalashtirish uchun yozib olish sessiyalarida tashrif buyurganligi aytiladi[8]. Ularning mashhur musiqiy raqamlari qatorida " Karvon " filmidagi „Piya Tu Ab To Aaja“ (1971) va " Mob rahbari " (1978) filmidagi „Yeh Mera Dil“ va boshqalar kiradi.

Shahsiy hayot[tahrir | manbasini tahrirlash]

Oʻn olti yoshida u oʻzining shaxsiy kotibi boʻlgan oʻttiz yoshli Ganpatrao Bhosle bilan uydan qochib ketgan va ota-onasining xohishiga qarshi unga uylangan. Oʻn yildan koʻproq birga yashab, ular 1960-yilda ajrashishdi va shu vaqtga qadar ularning uchta farzandi bor edi. Katta oʻgʻli Hemant Bhosle uchuvchi boʻldi va keyin kino bastakori sifatida martaba qildi. Qizi Варша[en] The Sunday Observer va Rediff.com gazetalari sharhlovchisi edi va 2012-yil oktyabr oyida oʻz joniga qasd qildi [9]. Kichik oʻgʻli Anand biznes va rejissyorlik boʻyicha tahsil olgan va onasining faoliyatini boshqaradi.

Ajralishdan keyin Asha qoʻshiqchi sifatida faoliyatini davom ettirdi. 1980-yilda u ikkinchi marta bastakor Rahul Dev Burmanga turmushga chiqdi[10] [11] [12]. Rahul undan olti yosh kichik edi va 1971-yilda Rita Patel bilan ajrashgan[13]. Ularning umumiy farzandlari yoʻq.

Manbalar[tahrir | manbasini tahrirlash]

  1. Gangadhar, V. „Only the best preferred“ (en). The Hindu (18-may 2001-yil). 1-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  2. Arnold, Alison The Garland Encyclopedia of World Music. South Asia: The Indian Subcontinent. — Taylor & Francis, 2000. — С. 420—421. — ISBN 978-0-8240-4946-1
  3. Jyothi Venkatesh. „Asha Bhosle: Sa Re Ga Ma…“. Vashi2Panvel.com. — „I would like to state humbly that I am the only singer who has sung the maximum number of songs — 12,000. If you sing one song a day, you can humanly sing 365 songs a year and 3650 songs in ten years. In around 60 years of my career I could sing 12,000 songs because there were times I had sung even four songs a day“. 1-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  4. Raju Bharatan. „How fair were they to Mohammed Rafi?: Page 7“ (en). Rediff.com (23-avgust 2006-yil). — „Asha Bhosle, in fact, occupies pride of place --- she is all set to complete 13,000 songs. And that must rate as the highest in Indian cinema -- Guinness or no Guinness.“. 1-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  5. „An evergreen voice“ (en). The Hindu (26-sentabr 2003-yil). 1-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  6. „Most Recorded Artist-world record set by Asha Bhonsle“ (en) (3-sentabr 2009-yil). 1-avgust 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  7. „Asha, 70 years, 70 landmarks“ (en) (8-sentabr 2003-yil). 8-noyabr 2006-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  8. Malani, Gaurav. „Asha Unplugged over the years“ (en). Indiatimes (8-sentabr 2008-yil). 12-sentabr 2008-yilda asl nusxadan arxivlandi.
  9. „Asha's daughter, commits suicide“ (en). Times of India (8-oktabr 2012-yil). 9-oktabr 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 8-oktabr 2012-yil.
  10. Ranjan Das Gupta. „More than a composer“ (en). Deccan Herald. 28-mart 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-may 2012-yil.
  11. Subhash K. Jha. „I knew him from the time he ran around in shorts“ (en). Mid Day (27-iyun 2010-yil). 2-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-may 2012-yil.
  12. Sreemita Bhattacharya. „I'm afraid to speak in Bengali: Asha Bhosle“ (en). Times of India (8-avgust 2011-yil). 3-sentabr 2013-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-may 2012-yil.
  13. „Remembering R. D. Burman on his 72nd birth anniversary“ (en). India Today (27-iyun 2011-yil). 29-iyun 2012-yilda asl nusxadan arxivlandi. Qaraldi: 28-may 2012-yil.

Havolalar[tahrir | manbasini tahrirlash]