Anti-Princess Series and Anti-Hero Series
| Asl nomi |
Colección antiprincesas Colección antihéroes Liga de antiprincesas |
|---|---|
| Muallif(lar) | Nadia Fink |
| Muqova artist(lar)i | Pitu Saá |
| Mamlakat | Argentina |
| Til | ispancha |
| Janr(lar)i | Biografik rasmli kitob |
| Nashr etilgan sanasi | 2015-yildan hozirgacha |
| Nashriyot | Chirimbote |
The Anti-Princess Series (ispancha: Colección antiprincesas) va Anti-Hero Series (ispancha: Colección antihéroes) – argentinalik bolalar uchun moʻljallangan biografik rasmli kitoblar turkumi boʻlib, Nadia Fink tomonidan yozilgan. Suratlarni Pitu Saá chizgan. Ular ilk bor 2015-yilda nashr etilgan va Frida Kahlo, Violeta Parra hamda Julio Cortázar kabi Janubiy va Markaziy Amerikadagi ijodkorlar va yetakchilarning hayotini qamrab oladi. Fink ushbu turkum orqali anʼanaviy ertaklarda uchraydigan jinsiy stereotiplarga qarshi turuvchi, ularni inkor etuvchi va yangicha yondashuvdagi asarlar yaratishni maqsad qilgan. Asarlar ispan tilida Chirimbote nashriyoti tomonidan chop etiladi. Bu nashriyot Fink, Saá va Martín Azcurra tomonidan asos solingan mustaqil nashriyotdir.
Ushbu turkumdagi kitoblar tarixiy shaxslarning tasviri, badiiy bezagi hamda jinsiy rollarga oid stereotiplarni zaiflashtirishga boʻlgan saʼy-harakatlari uchun ijobiy bahoga sazovor boʻlgan. Baʼzi jildlar portugal va ingliz tillariga ham tarjima qilingan. Nadia Fink va Pitu Saá keyinchalik uchinchi turkumni – The League of Anti-Princesses (ispancha: Liga de antiprincesas)ni yaratishgan. Ushbu turkumda tarixiy shaxslar vaqtlararo sayohat qilib, bir-birlariga yordam berishadi. 2023-yil holatiga koʻra, jami 13 ta Anti-Princess, 6 ta Anti-Hero va 5 ta League kitobi nashr etilgan.
Format va mazmun
[tahrir | manbasini tahrirlash]Turkumni Janubiy va Markaziy Amerikadagi ijodkorlar hamda yetakchilar haqida yozilgan, bolalar uchun moʻljallangan rasmli biografik kitoblar tashkil qiladi[1]. Ular, ayniqsa, jamiyatni zoʻravonlik yoki hukmronliksiz oʻzgartirgan shaxslar hayotini qayta hikoya qilishni maqsad qiladi[1][2]. Har bir kitob odatda 26 sahifadan iborat boʻlib, matnda uchraydigan murakkab atamalar (masalan, diktatura, syurrealizm, tiran, inqilob) uchun „giperhavola uslubidagi“ izohlarni oʻz ichiga oladi[1][3]. Bu gʻoya kitob dizayneri Martín Azcurra tomonidan ishlab chiqilgan[4]. Har bir kitob oʻquvchini ijodiy fikrlashga undaydigan mashgʻulotlar va oʻyinlar toʻplami bilan yakunlanadi, bu oʻquvchini kitob mavzusidan ilhomlanib ijod qilishga chorlaydi. Shuningdek, har bir asarda markaziy shaxs hayotidan jonlantirilgan hayvon yoki buyum unga hamroh boʻlib, voqealar orasidagi bogʻliqlikni mustahkamlash uchun savollar beradi[1]. Vizual jihatdan kitoblar Pitu Saáning chizmalari, foto lavhalar va (zarur hollarda) asarlarda tilga olingan ijodkorlarning badiiy ishlari bilan uygʻunlashtirilgan[2][5]. Baʼzi suratli asarlar asl nusxadan toʻgʻridan-toʻgʻri olingan boʻlsa, boshqalari Saá tomonidan kitobning umumiy uslubiga mos tarzda qayta yaratilgan[2]. Shuningdek, bir nechta „kesishuvchi“ asarlar ham yaratilgan: masalan, The League of Anti-Princesses turkumida ilgari chiqqan Anti-Princess kitoblaridagi qahramonlar vaqt sayohati eliksiri yordamida tarixni birgalikda oʻrganishadi[6].
Nashr etilishi
[tahrir | manbasini tahrirlash]Turkum ispan tilida, Buenos-Ayresda joylashgan mustaqil bolalar nashriyoti Chirimbote tomonidan chop etiladi. Bu nashriyotga Nadia Fink, Pitu Saá va Martín Azcurra asos solgan[4][7]. Turkumning dastlabki kitoblari Fink faoliyat yuritgan Sudestada jurnali bilan hamkorlikda nashr etilgan[4][8]. Biroq 2016-yil oʻrtalariga kelib, kitoblarni faqat Chirimbote oʻzi nashr eta boshlagan. Birinchi kitob Frida Kahlo for Girls and Boys (ispancha: Frida Kahlo para chicas y chicos) 2015-yil iyun oyida Argentinada nashr etilgan[9]. Kitoblar 6 yoshdan 12 yoshgacha boʻlgan bolalar uchun moʻljallangan[4].
2017-yildan boshlab, turkumdagi kitoblar portugal tiliga tarjima qilinib, Braziliyada Sur nashriyoti tomonidan tarqatila boshlagan. Shuningdek, Barbara Megen Alvarado va Jesús Alvarado tomonidan ingliz tiliga tarjima qilingan versiyalar Books del Sur nashriyoti tomonidan AQShda nashr etilgan[2][5]. Bundan tashqari, Chirimbote ayrim kitoblarning ispan tilidagi audiokitoblarini ham chiqargan boʻlib, ularga Mora Seoane ovoz bergan[7].
Qabul qilinishi
[tahrir | manbasini tahrirlash]The Anti-Princess and Anti-Hero Series turkumi oʻz tarixiy qahramonlarini tasvirlashdagi yondashuvi, anʼanaviy gender rollarini zaiflashtirishga boʻlgan intilishi hamda illyustratsiyalari uchun eʼtirofga sazovor boʻlgan. Tadqiqotchilar Juliana Petermann va Desireè Ribas Fumagalli ushbu turkumning anʼanaviy ertak tuzilmasini oʻzgartirib, haqiqiy tarixiy shaxslarni markazga qoʻyganini ijobiy baholagan.
Manbalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 Morales, María; Piantoni, Giulietta (2016). "Colección antiprincesas + antihéroes" (Spanish). La Aljaba 20: 271–274. doi:10.19137/la-2016-v2020.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 Knopp-Schwyn, Collin (2020). "Frida Kahlo for Girls and Boys, the First Known Nonfiction Bisexual Picturebook". Journal of Bisexuality 20 (4): 514–517. doi:10.1080/15299716.2020.1820929.
- ↑ Parra, Francisco. „Nadia Fink, autora de Antiprincesas: 'El estereotipo 90-60-90 del cuerpo femenino está muy presente en nuestra cultura'“ (Spanish). El Desconcierto (2016-yil 1-fevral). 2019-yil 17-mayda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 24-sentyabr.
- ↑ 4,0 4,1 4,2 4,3 Smink, Veronica. „Las antiprincesas, las nuevas heroínas de los cuentos infantiles en Argentina“ (Spanish). BBC Mundo (2015-yil 2-sentyabr). 2018-yil 14-yanvarda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 24-sentyabr.
- ↑ 5,0 5,1 Eleutério, Rosangela Fernandes (2017). "Antiprincesas e anti-heróis: a literatura infanto-juvenil e a desconstrução de estereótipos" (Portuguese). Revista de Letras 19 (24): 1–14. doi:10.3895/rl.v19n24.5350.
- ↑ Fink, Nadia. Guerreras de la Independencia. Chirimbote, 2020. ISBN 978-987-47677-2-1. Qaraldi: 2020-yil 24-sentyabr.
- ↑ 7,0 7,1 Pereyra, Gabriel. „Textos e imágenes que rompen estereotipos“ (Spanish). El Diario de la República (2020-yil 4-aprel). 2020-yil 7-aprelda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 10-oktyabr.
- ↑ Vigini, Raúl. „En busca de... Nadia Fink, editora“ (es). Diario La Opinión (2016-yil 13-fevral). 2020-yil 20-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 20-noyabr.
- ↑ lish.net/news/The-Latin-American-Anti-Princesses-Arrive-in-Ecuador-20150826-0042.html „The 'Anti-Princesses', On Their Way Around Latin America, Arrive In Ecuador“. Telesur (2015-yil 26-avgust). 2019-yil 8-oktyabrda asl nusxadan arxivlangan. Qaraldi: 2020-yil 24-sentyabr.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- The series on Chirimbote