Kontent qismiga oʻtish

Andrey Tupolev

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Andrey Nikolayevich Tupolev

Aviatsiya texnik xizmati general-mayori A. N. Tupolev, 1944-yil
 SSSR aviatsiya sanoatining bosh konstruktori
Mansab davri
1956-yil dekabr  1972-yil 23-dekabr
Shaxsiy maʼlumotlari
Tavalludi 10-noyabr 1888-yil
Pustomazovo qishlogʻi, Korchevsk uyezdi, Tver guberniyasi, Rossiya imperiyasi
Vafoti 23-dekabr 1972-yil(1972-12-23)
(84 yoshda)
Moskva, SSSR
Siyosiy partiyasi partiyasiz
Turmush oʻrtogʻi Tupoleva Yuliya Nikolayevna (1894—1962)
Bolalari qizi Yuliya (1920—2011) va oʻgʻli Aleksey (1925—2001)
Onasi Tupoleva Anna Vasilyevna (1894—1928)
Otasi Tupolev Nikolay Ivanovich (1842—1911)
Taʼlim Tver guberniya gimnaziyasi (1908)
Moskva oliy texnika oʻquv yurti (1918)
Kasbi aviakonstruktor
Ilmiy unvoni texnika fanlari doktori
Mukofotlari
1-darajali Vatan urushi ordeni Lenin mukofoti SSSR Davlat mukofoti
Dafn etilgan joyi Novodevichye qabristoni
Imzosi
Mansubligi SSSR bayrogʻi SSSR
Qoʻshin turi General-polkovnik
Unvoni SSSR Fanlar akademiyasi akademigi
Andrey Nikolayevich Tupolev

Tupolev Andrey Nikolayevich (1888.29.10, Kaliningrad viloyati – 1972.23.12, Moskva) – rus aviakonstruktori, akademik (1953), general-polkovnik muhandis (1968), 3 marta Mehnat Qahramoni (1945, 1957, 1972), Moskva oliy texnika bilim yurtini tugatgan (1918). N. Ye. Jukovskiy bilan birga Aerodinamika institutini tashkil qilgan (1918), shu institut tarkibida samolyotlar, torpeda katerlari va aerochanalar yaratish bilan shugʻullanuvchi tajriba konstruktorlik byurosini tuzgan (1922) va uni boshqargan. Tupolev rahbarligida 100 dan ortiq tipdagi harbiy va fuqarolar samolyotlari, shu jumladan, ANT-25, TU-104 samolyotlari (birinchi reaktiv fuqaro samolyoti), Tu-114, Tu-144 (tovushdan tezuchar fuqarolik samolyoti) yaratilgan. Tupolev samolyotsozlikka duralyuminiyni tatbiq qilish ishlariga rahbarlik qilgan (1922—24). Tupolev samolyotlarida 78 jahon rekordi oʻrnatilgan, 28 noyob uchib oʻtishlar (shu jumladan, ANT-4 samolyotida „Chelyuskin“ paroxodi ekipajini qutqarish, ANT-25 samolyotida V. P. Chkalov va M. M. Gromovning Shimoliy qutb orqali AQSH ga qoʻnmay uchishi) bajarilgan[1].

  1. „Tupolev Andrey Nikolayevich“, Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi: 8-jild (Solnoma Toʻytepa). Toshkent: „Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi“ Davlat ilmiy nashriyoti, 2004 704-bet.