Ahli Sheroziy

Ahli Sheroziy (forscha: اهلی شیرازی), toʻliq ismi Muhammad ibn Yusuf Ahli Sheroziy^[1]^[2] fors shoiri boʻlib, taxminan 1454-yildan 1535-yilgacha Eronning Sheroz shahrida yashagan^[3]^[4]. U Hofiziyada dafn etilgan.

Aytishlaricha, uning hayot tarzi oddiy, kamtarona boʻlgan, u qashshoqlikni boshdan kechirgan va hayoti kurashlarga toʻla boʻlgan.

Ahli Sheroziy ayniqsa murakkab va oʻta nozik soʻz oʻyinlarida (tajnisat) va boshqa balogʻat sanʼatlarida yuksak mahorat koʻrsatgan. Uning asarlari orasida gʻazallar, qasidalar, ruboilar (toʻrtliklar) va boshqa sheʼriy turlari mavjud. Uning ziynatli qasidalaridan biri mashhur balogʻat namunasi boʻlgan Salmon Savajiy asariga taqlid qiladi va Salmonning asl asaridan ham muvaffaqiyatliroq, deb baholangan. Biroq Lutf Ali Beg bunday balogʻat sanʼatlari chinakam sheʼriyatning asosi emasligini taʼkidlagan. Ahlining masnaviylaridan biri – muhabbat haqidagi majoziy doston Šam o parvane (1489-yilda tugallangan) qiziqarli boʻlib, unda nafaqat oshiq (kapalak)ning odatiy iztirobi, balki maʼshuqa (sham)ning azob chekayotgan oshiqqa nisbatan mehr qoʻyishi ham tasvirlanadi, ammo ikkalasi „shafqatsiz taqdir“ tufayli shamol vositasida bir-biridan ayriladi.

18–19-asrlarda yashagan eronlik shoir Shurida Shiroziy Ahli Sheroziyning avlodlaridandir^[5].

Manbalar

↑ Rūdakī, Abū ‘Abdallāh; Fattoev, S.; Sharifov, J.; Vorob‘eva, S.; Khayyam, Omar „Classical Persian Poetry - A Thousand Years of the Persian Book | Exhibitions (Library of Congress)“. www.loc.gov (2014-yil 27-mart). Qaraldi: 2020-yil 15-aprel.
↑ Losensky, Paul E. (2008-12-01), „ʿAbdī Shīrāzī“, Encyclopaedia of Islam, THREE (inglizcha), Brill, doi:10.1163/1573-3912_ei3_com_26282, qaraldi: 2024-03-11
↑ "AHLĪ ŠĪRĀZĪ". Encyclopedia Iranica. 28 July 2011. http://www.iranicaonline.org/articles/ahli-sirazi. <!--->
↑ Alam, Muzaffar; Alam, Professor Department of South Asian Languages and Civilization Muzaffar; Subrahmanyam, Sanjay; Subrahmanyam, Professor Department of History Centre for India and South Asia Sanjay. Indo-Persian Travels in the Age of Discoveries, 1400-1800 (en). Cambridge University Press, February 2007 — 222-bet. ISBN 978-0-521-78041-4.
↑ Rahman 1995.

Aabiyotlar

Lingvud, Chad. Oʻrta asr Eronida siyosat, sheʼriyat va tasavvuf: Jomiyning “Salamon va Apsol”iga yangi qarashlar. Brill, 2013. ISBN 978-9004254046.
Rahman, Munibur (1995). "S̲h̲ūrīda, Muḥammad Taḳī". in Bosworth, C. E.. Encyclopaedia of Islam. Volume VIII: Ned–Sam (2nd nashri). Leiden: E. J. Brill. ISBN 978-90-04-09834-3. https://doi.org/10.1163/1573-3912_islam_SIM_6994.

Havolalar

Uning asarlarining qoʻlyozmasi Eron Parlamenti kutubxonasi raqamli kutubxonasi veb-saytida mavjud.

Braun, E. G. Eron adabiyoti tarixi, IV 233.

[1] Rūdakī, Abū ‘Abdallāh; Fattoev, S.; Sharifov, J.; Vorob‘eva, S.; Khayyam, Omar „Classical Persian Poetry - A Thousand Years of the Persian Book | Exhibitions (Library of Congress)“. www.loc.gov (2014-yil 27-mart). Qaraldi: 2020-yil 15-aprel.

[2] Losensky, Paul E. (2008-12-01), „ʿAbdī Shīrāzī“, Encyclopaedia of Islam, THREE (inglizcha), Brill, doi:10.1163/1573-3912_ei3_com_26282, qaraldi: 2024-03-11

[3] "AHLĪ ŠĪRĀZĪ". Encyclopedia Iranica. 28 July 2011. http://www.iranicaonline.org/articles/ahli-sirazi. <!--->

[4] Alam, Muzaffar; Alam, Professor Department of South Asian Languages and Civilization Muzaffar; Subrahmanyam, Sanjay; Subrahmanyam, Professor Department of History Centre for India and South Asia Sanjay. Indo-Persian Travels in the Age of Discoveries, 1400-1800 (en). Cambridge University Press, February 2007 — 222-bet. ISBN 978-0-521-78041-4.

[FOOTNOTERahman1995-5] Rahman 1995.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]