Qoʻqon yogʻ-moy aksiyadorlik jamiyati

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Jump to navigation Jump to search

"QOʻQON YOGʻ-MOY" AKSIYADORLIK JAMIYATI - oziq-ovqat sanoatining yirik korxonasi. "Yogʻ-moytamakisanoat" uyushmasi tarkibiga kiradi. Oqlangan paxta yogʻi. distillangan yogʻ kislotasi, kunjara, shulxa va boshqa mahsulotlar ishlab chiqaradi. Oʻzbekistonda paxta chigitidan moy oluvchi gidravlik pressli birinchi zavod boʻlgan korxona 1884 yilda ishga tushirilgan. 1910 yildan Vadʼyayevlar savdo uyi tarkibiga kirgan. 1917 yildagi Oktyabr toʻntarishiga qadar yiliga 6,5—7,5 ming t yogʻ ishlab chiqargan. 20-asrning 30-yillarida bir necha marta rekonstrukpiya qilinib, qayta qurildi. 1947 yildan sutkalik yogʻ ishlab chiqarish quvvati 55—60 t ga yetkazildi. 1955 yilda yogʻ ekstraksiya zavodining ishga tushirilishi bilan 1956 yildan Qoʻqon yogʻmoy k-tiga aylantirildi. K-tning sutkalik yogʻ ishlab chiqarish quvvati esa 125—130 t ga yetdi. K-tda 1962 yilda soapstok yogʻ kislotalarini distillash, 1965 yilda donador kunjara ishlab chiqarish, 1968 yilda mitselladan gossipol ajratib olish, soʻng tozalash sexlari ishga tushirilgan. 1975 yilda k-t qoshida oʻrik, shaf-toli danagidan, uzum, soya, anor, tarvuz, qovun. chakanda urugʻidan yogʻ ishlab chiqaruvchi zavod qurildi va 80-yillar oxiriga qadar meva-sabzavot danaklari va urugʻlaridan olinadigan keng assortimentdagi yogʻlar ishlab chiqardi. 1994 yildan ochiqturdagi akiiya-aorlik jamiyati va hozirgi nomda. 90-yillarning 2-yarmidan zamonaviy chet el texnologik liniyalari bilan jihozlandi, chet el investitsiyalari jalb qilindi. 2001 yilda korxona quvvati 850—950 t/sutka chigitni qayta ishlashga yetkazildi. Mahsulotlari ichki bozorda sotiladi, qoʻshni davlatlarga eksport qilinadi.