Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi

Xalqaro Olimpiya qoʻmitasi Comité International Olympique International Olympic Committee
Faoliyati	Sport
Shiori	Citius, Altius, Fortius O'zbekcha: Tezroq, Balandroq, Kuchliroq Latin: Faster, Higher, Stronger
Asos solingan yili	1894-yil 23-iyun
Prezidenti	Jak Roje Jak Roje
Asoschilari	Pier de Kuberten, Dmitrius Vikelaslar
Joylashuvi	Lozanna, Shveytsariya
Vebsayti	www.olympic.org

Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi (XOQ) — Olimpiya oʻyinlari tashkilotchisi va olimpiya harakatini targʻib qilivchi xalqaro tashkilotdir. XOQ qarorgohi Lozanna, Shveysariyada joylashgan.

Pier de Kuberten, Xalqaro Olimpiya qoʻmitasi asoschisi va maʼlum vaqtdagi Prezidenti

Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasiga 1894-yil 23-iyun kuni Parijda Pier de Kuberten va Dmitrius Vikelaslar asos siloshgan. Har yili 23-iyun kuni butun dunyoda „Xalqaro olimpiya kuni“ nishonlaniladi.

XOQ missiyasi va roli

Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi (XOQ) — Olimpiya Harakatining bosh hokimiyati hisoblanadi. XOQ bosh hokimiyati ostida Olimpiya Harakati tashkilotlari, sportchilar va Olimpiya Xartiyasiga amal qilishga rozilik bildirgan boshqa shaxslarni birlashtiradi. Olimpiya Harakatiga tegishlilik mezoni Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasini tan olish hisoblanadi. Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasini oʻrni, Olimpiya Xartiyasiga hamohang ravishda sportgi yutuqlarini va ommaviy sport targʻibotini amalga oshirishda namoyon boʻladi. XOQ muntazam ravishda Olimpiada oʻyinlarini oʻtkazilishini oʻz zimmasiga oladi, shuningdek, ayollar sporti, sport etikasi va sportchilar huquqlarini himoya qilishda qatnashadi.

Aʼzolik

XOQning 105 nafar faol va 32 nafar fahriy aʼzolari boʻlib, ular minimum bir yilda bir martta yigʻilishadi. Sessiyada XOQ prezidenti 8 yil muddatga va Ijroqoʻm aʼzolari 4 tillik muddatga saylanadi.

XOQ xuquqlari

XOQ musobaqalardagi barcha oʻziga tegishli boʻlgan xuquqlar, yaʼni, marketing, teletranslatsiyalar namoyishi va ovozli eshittirishlarga egalik qiladi.

Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi Prezidenti

Xalqaro Olimpiya qoʻmitasi Prezidenti XOQ aʼzolari tomonidan yashirin ovoz berish yoʻli bilan 8 yil muddatga saylanadi, bunda keyingi 4 yillik muddatga qayta saylanish imkoniyati mavjud. XOQ Prezidenti ushbu tashkilot faoliyatining oʻzining rahbarligiga tegishli barcha sohalarida ishtirok etadi. XOQning hozirgi prezidenti 2001-yil 16-iyuldan Jak Roje (Belgiya) hisoblanadi. Kopengagendagi (Daniya) XOQning 121-sessiyasida Jak Roje navbatdagi va soʻnggi 4 yillik muddatga XOQ Prezidenti etib qayta saylandi.

Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi Ijroqoʻmi

XOQ Ijroqoʻmi 1921-yilda tashkil etilgan va Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi Prezidenti, 4 ta Vitse-prezident va 10 ta qoʻshimcha aʼzolardan iborat. Ijroqoʻmning barcha aʼzolari Sessiyada yashirin ovoz berish yoʻli bilan ular uchun berilgan koʻpchilik ovozi bilan saylanadilar. Ijroqoʻm Vitse-prezidentlari va 10 ta qoʻshimcha aʼzolari vakolat muddati 4 yil qilib belgilangan.

Xuan Antonio Samaranch

XOQ Prezidentlari

Prezident	Mamlakat	Prezidentlik yillari	Qoʻshimcha qaydlar
Vikelas Demetrius	Yunoniston Gretsiya	1894—1896
Baron Pier de Kuberten	Fransiya	1896—1916 va 1919—1925	Eng uzoq muddat 29 yil Prezidentlik qilgan
Baron Godfrua de blone	Shveytsariya	1916—1919 (v. b.)
Graf Anri de Baye-Latur	Belgiya	1925—1942	XOQ qarorgohida vafot etgan
Zigfrid Edstrim	Shvetsiya	1946—1952 (v. b. 1942—1946)
Everi Brebdedj	AQSh	1952—1972	Shu kunga qadar Evropalik boʻlmagan Prezident
Lord Maykl Killanin	Irlandiya	1972—1980
Markiz Xuan Antonio Samaranch	Ispaniya	1980—2001	Ikkinchi eng koʻp muddat (21 yil) Prezidentlik qilgan
Graf Jak Roje	Belgiya	2001-yildan	Ikkinchi belgiyalik prezident. 2013-yil vakolati tugallanadi.

Havolalar

• XOQ rasmiy sayti
• Olympic.uz Международный олимпийский комитет