Polyaklar

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Polyaklar
Polacy
Umumiy aholi soni

60 million

Katta aholiga ega mintaqalar
 Polsha 38 538 447 [1]
 AQSh (Polish ancestry) 10,000,000 [2][3]
 Olmoniya 2,000,000 — 3,000,000 [4][5][6]
 Braziliya 2,000,000 [2][3]
 Isroil 1,250,000 [2][3]
 Kanada 984,565 [7]
 Birlashgan Qirollik 500,000 — 1,000,000 [2][3]
 Argentina 500,000 [8]
 Belarus 294,549 [2][3]
 Litva 212,800 [9]
 Irlandiya 122,585 [10]
 Avstraliya 78,340 [11]
 Ukraina 144,130 [12]
 Norvegiya 120,000 [13]
 Italiya 109,018 [2][3]
 Fransiya 90,000 [14]
 Rossiya 73,000 [15]
 Chexiya 51,968 [2][3]
 Latviya 44,783 [16]
 Niderlandlar 39,500 [17]
 Qozog`iston 34,057 [18]
 Daniya 31,720 [19]
 Janubiy Afrika Respublikasi 30,000 [20]
 Shvetsiya 27,518 [21]
 Avstriya 21,000 [22]
 Islandiya 10,540 [23]
 Moldova 4,174 [24]
 Ruminiya 3,671 [25]
 Slovakiya 3,084 [26]
 Finlandiya 3,000 [27]
 Estoniya 2,200 [28]
 Turkiya 1,000 [29]
Tillar
Polyak tili
Dinlar
Masihiylik
Qarindosh etnik guruhlar
Chexlar, Mazurlar

Polyaklar — xalq, Polshaning asosiy aholisi (37,75 mln. kishidan or-tiq). Umumiy soni 44,2 mln. kishi (1990-y.lar oʻrtalari), jumladan, RFda 94,6 ming kishi, Ukrainada 219,2 ming kishi, Litvada 258 ming kishi, Belorussiyada 417,7 ming kishi. Polyak tilida soʻzlashadi. Dindorlari — asosan, katoliklar. Polyak elatining shakllanishida Xalqlarning buyuk koʻchishidai soʻng Polsha hududida qolgan gʻarbiy slavyan qabilalari muhim rol oʻynagan. Polsha davlati barpo i etilgan davrda polyak elati ham shakllangan (10—11-a.lar). Uning etnik asosini polyanlar, slenzanlar, vislyanlar, mazovshanlar, pomorliklar tashkil qilgan. Koʻp millatli Rech Pospolita davlati (1565 y. tashkil topgan) doirasida polyak millati uyushuvi jarayoni sodir boʻlgan. P.ning yar-midan ortigʻi shaharlarda yashaydi va koʻp tarmokli sanoat va xizmat koʻrsatish sohasida band. Q.x.ning asosiy tarmogʻi — gʻallachilik. [30]

Polsha boshqa da slovyan davlatlari bilan chegaradosh

Polyaklar — millat, Polshaning tub xalqi. MDH davlarida, AQSh, Fransiya, Kanada, Belgiya, Braziliya, Argentina, v.h. davlatlarida yashashadi. Umumiy soni 60 million kishi. Slovyan tillarining gʻarb guruhiga kiruvchi polyak tilida gaplashadilar. Alifbosi Lotincha. Dini Masihiylik dinining katolik tarmogʻiga mansub. Polyaklarning etnik asosini qadimgi oʻrta asrlardagi polyan, slezan, vislyan, mazovshan, pomoryan slovyan qabilalari tashkil qilgan. Millat boʻlib 10 — 11 asrlarda Polyak davlati tashkil topgandan keyin shakllana boshladi. Asosiy qismini gʻarbiy slovyan qabilalari tashkil qildi. Polyaktarning koʻpchiligi shahar hududlarida yashashadi. Ular har hil sohadagi korxonalar va xalqqa hizmat koʻrsatish joylarida ishlashadi. Tabiiy oʻzgachaligi va tarixiy qismatlari har bir joyda oʻziga xos milliy xoʻjalik va madaniyatning shakllanishiga taʼsir qilgan. Malopolsha va Sileziya oʻxshash togʻli hududlarda chorvachiligi, Pomorening gʻarbi va sharqida dengiz kasbchiligi qadimdan rivojlangan. Milliy kiyimlari: ayollar yubka, koʻylak, sirtidan oltin va kumush zar bilan toʻqilgan korsaj; erkaklar yoqali koʻylak, yoʻl-yoʻl shim, koʻk kaftan, boshiga konfederatka kiyadi. Xalq orasida hunarmandchilikning koʻp turlari (toʻqimachilik, tikinchіlik, kulolchilik, duradgorlik, v.b.), ogʻiz adabiyotlari (kundalikdagi musiqalar, afsonalar, ertaklar, v.b.) saqlangan.

Manbalar[tahrir]

  1. http://www.stat.gov.pl/gus/5840_13211_PLK_HTML.htm
  2. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Leeuw
  3. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named ethnologue
  4. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Swiat_Polonii
  5. (Olmoncha) Erstmals mehr als 16 Millionen Menschen mit Migrationshintergrund in Deutschland Statistisches Bundesamt Deutschland (German text about migrants in Germany)
  6. Andoza:Pl icon Raport o sytuacji Polonii i Polaków za granicą 2009. Ministerstwo Spraw Zagranicznych 2009. p. 177, ISBN 978-83-89607-81-2
  7. http://www40.statcan.gc.ca/l01/cst01/demo26a-eng.htm
  8. http://edant.clarin.com/diario/2004/04/27/t-749506.htm
  9. [1]
  10. Census 2011 Results
  11. %2DXCP%2DAustralia%2Ezip&20060&Main%20Features&02006 %20Census%20Expanded%20Community%20Profile28/11/071&0&2006&28 %2E11%2E2007&Latest 2006 Census Community Profile Series : Australia
  12. Poles in Ukraine
  13. Aftenposten.no: — 120.000 polakker i Norge (Innenriks)
  14. http://www.prezydent.pl/
  15. Polish minority in Russia, WorldNews.com
  16. [2]
  17. http://www.cbs.nl/NR/rdonlyres/CCD504EA-9D41-40C2-AE28-BFB0A51C2045/0/2005k3b15p096art.pdf
  18. Kazakhstan National Census 2009
  19. Statistics Denmark:FOLK2: Population 1. January by sex, age, ancestry, country of origin and citizenship. Statistics Denmark. 3 August 2012.
  20. http://www.wspolnota-polska.org.pl/index.php?id=dubd2
  21. http://www.immi.se/alfa/p.htm
  22. Poles in Austria PDF
  23. %2D2006+%26path=../Database/mannfjoldi/Faedingarland/%26lang=3 %26units=Fjöldi Mannfjöldi eftir fæðingarlandi 1981—2008: Pólland
  24. 2004 Moldovan census, including Transnistria
  25. 2002 Romanian census.
  26. http://portal.statistics.sk/files/tab.11.pdf
  27. http://www.helsinki.polemb.net/index.php?document=46
  28. http://pl.wikipedia.org/wiki/Estonia#Polacy_w_Estonii
  29. Polonezkoy.com
  30. OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil