Manti

Vikipediya, ochiq ensiklopediya
Manti
Tayyor manti

Manti (xitoycha myan — hamir, ti — goʻsht) — hamir taom. M. uchun hamir qattiqroq qilib qoriladi, soʻngra zu-vala yasab, oʻrab 10 min. tindirib qoʻyiladi. Hamir yupqa (1—2 mm) qilib yoyiladi. Yoyma 10x10 sm kattalikda kesiladi. M. qiymasi uchun goʻshtning lahm qismi goʻshtqiymalagichning yirik koʻzidan oʻtkaziladi yoki mayda toʻgʻraladi. Qiymaga piyoz, murch, namakob qoʻshib, yaxshilab mijigʻlanadi. M. uchun dumba (charvi) yogʻi bodomday kattalikda toʻgʻraladi. Har bir jildga bir boʻlak dumba va qiyma solib, M. tugiladi. M. yogʻlangan lappaklarga teriladi, soʻng suv purkab mantiqasqonga qoʻyiladi va 45 min.dan 1 soatgacha bugʻlanadi. Tayyor taom likop, lagan yoki kosalarda betiga qatiq yoki qaymoq quyib, murch sepib, dasturxonga tortiladi. Ishlatiladigan masalligʻiga koʻra, M.ning qovurma M., kartoshka M., oshqovoq M., yaxlit M. va b. turlari bor. [1]

Koreyscha „mandu“

Manti — taom. [2]. Manti-qasqonda (Manti-qozon) bugʻ yordamida tayyorlanadigan yupqa yoyilgan xamir ichida mayda kesilgan goʻshtdan tarkib topgan Markaziy Osiyo, Turkiya, Mongoliya, Koreya („mandu“ (kor. 만두?, 饅頭?), Tatariston, Qirim xalqlarining anʼanaviy goʻshtli taomi hisoblanadi. Manti soʻzi taxminan xitoycha „mantou“ (Andoza:Xitoycha) soʻzdan kelib chiqqan[3] („toʻldirilgan bosh“, yoki, omonim sifatida, „varvar boshi“).

Tayyorlanishi[tahrir]

Manti tayyorlash uchun maxsus xamirni qattiqroq qilib qorasiz, zuvala qilib sochiqqa oʻrab 15minutcha tindirganingizdan keyin yana bir bor mushtlab pishitib undan keyin oʻqlov yordamida yupqa qilib yoyasiz. Yoymadan 10x10 sm hajmli jildlar kesasiz. Yoki xamirdan yongʻok, kattaligida zuvalachalar uzib olib, har birini alohida — alohida juva bilan tugarak qilib yoyasiz: qalinligi 2 mm boʻlsin. Har bir jildga ketganicha qiyma solib manti tugasiz. Qiymasini tayyorlash: Yogʻli qoʻy goʻshtidan olib, oʻtkir pichoq bilan chumchuq tili qilib toʻgʻraysiz, yogʻini sal yirikroq, dumba yogʻi boʻlsa 1x1x1 sm kubik qilib, charvi yogʻini esa bodom kattaligida toʻgʻraysiz. Halqa — halqa qilib toʻgʻralgan piyozni taxta ustiga qoʻyib chopib yuborasiz. Shunday qilganda piyoz bir joyda toʻplanib qolmay qiyma ichida bir tekis tarqaladi. Bunga tuz, murch va zira qoʻshib, yaxshilab mijiysiz. Qiymangiz sellikkina chiqsin desangiz picha suv sevalab, aralashtiring. (Muljallangan tuzni sovuq choyda namakob qilib sevalasangiz yana ham yaxshi). Tugilgan mantilarni qasqonning yogʻlangan lappaklariga bir — biriga tegmaydigan qilib terasiz. Bugda pishish muddati 40 — 45 minut. Dasturxonga tortishda barmoqlaringizni sovuq suvga botirib issiq mantilarni — olasiz va laganlarga terasiz. Alohida idishda porsiyalab berishingiz ham mumkin, yuziga qatiq sevalaysiz, alohida idishda uzum sirkasi keltirib qoʻyasiz. Masalliq: hamiri uchun 500 gr oq un, 1 dona tuxum, 0,5 stakan iliq suv, 1 choy qoshigʻida tuz; qiymasi uchun 1 kg suy goʻshtining lahimi, 100 gr dumba yogʻi yoki 150 gr charvi, 500 gr piyoz, 1 choy qoshigʻida murch va shuncha zira olinadi. Tuz 0,5 stakan sovuq choyda namakob qilib sevalanadi. ESLATMA: a) yaqin terilgan mantilar pishganda semirib bir — biriga yopishib qoladi; b) lappak yogʻlanmasa manti ostining koʻchishi qiyin boʻladi, shakli buzilib, titilib ketadi; c) suvi qaynamasdan oldin quyilganda xamiri lapakka yopishib qoladi; d) suvi qaynagach, tuz sepish kerak, shunda bugʻning harorati kuchliroq boʻladi.

Manbalar[tahrir]


Bu maqola vikilashtirilishi kerak.

nothumb

Iltimos, bu maqolani Vikipediya qoida va yoʻllanmalariga muvofiq tartibga keltiring.