Dikkens Charlz

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

DIKKENS (Dickens) Charlz (1812.7.2, Lendport — 1870.9.6, Xeydsxill) — ingliz yozuvchisi. Adabiy faoliyati 1833 y.da boshlangan. Mehnatkash xalqning ogir axvoli D. asarlarining bosh mavzusi boʻlgan. D. tanqidiy realizm uslubining asoschilaridan hisoblanadi. Hajviy-sentimental ruhda yozilgan "Pikvik klubining oʻlimidan keyingi yozishmalari" (1837), "Oliver Tvistning sarguzashtlari" (1838), "Nikolas Niklbi" (1839) romanlari D.ni dunyoga mashhur qildi. 19-a. 40—50-y.lari D. ijodi gullagan davr boʻldi. "Martin Chezlvit" (1844) romanida Amerika voqeligidagi salbiy tomonlar tasvirlangan. "Dombi va oʻgʻli" (1848) romanida insonlik qiyofasini yoʻqotgan, manmansiragan ingliz boyvachchalari hajv tigʻi ostiga olingan. Tarjimai hol yoʻsinidagi "David Kopperfild" (1850) romanida esa oʻsha zamonning ijtimoiy ziddiyatlari koʻrsatilgan. D. asarlarida, umuman oddiy kishilar qiyofasi zoʻr mahorat bilan aks etadi. 1848 y. Angliyada chartistlar (yoʻqsullar) harakati magʻlubiyatga uchragan davrda D. dolzarb ijtimoiy muammolarni kalamga oldi ("Sovuq uy", 1853; "Mashaqqatli zamon", 1854; "Jajji Dorrit", 1857 va b.). Bular orasida, ayniqsa, "Mashaqqatli zamon" romani alohida ahamiyatga ega.

"Ikki shaharcha toʻgʻrisida qissa" (1859), "Intizorlik" (1861), "Bizning umumiy doʻstimiz" (1865) kabi romanlarida esa D. jamiyatni ijtimoiy inqirozdan olib chiqish yoʻllarini badiiy vositalar yordamida tasvirlaydi.

"Oliver Tvistning sarguzashtlari" romani oʻzbek tilida nashr qilingan (1984).

Adabiyot[tahrir]