Aleut orollari

Vikipediya, ochiq ensiklopediya

Aleut orollari - Tinch okean shimolida, Alaska ya.o.dan jan.ga to-mon 1740 km ga yey shaklida cho‘zilgan arxipelag . Aleut botig‘idan kutarilib turgan suv osti tog‘larining tepalari. Ko‘pdan-ko‘p orol va qoyalardan iborat. Bering dengizini jan. tomondan o‘rab turadi. Mayd. 37,8 ming km2. Aholisi 7,5 ming kishi. Ko‘p orollar vulkan to-glaridan iborat. Unimak o.dagi eng ba-land Shishaldin vulkani 2860 m. A.o.da 25 ta so‘nmagan vulkan bor. Tez-tez zil-zila bulib turadi. Iqlimi subarktika okean iqlimi, qishi iliq, nam, kuchli shamollar esib turadi. Kor qalin yog‘adi. Tog‘ cho‘qqilarini doim qor qop-lab yota-di. Eng sovuq oy — fev.ning o‘rtacha t-rasi —1,4°, ba’zan —10, 15° gacha sovuq bo‘ladi. Avg .niki 11,9°. Yiliga 1500 mm yog‘in yog‘adi. O‘simliklari asosan o‘t 314va butalar; tuproqlari o‘tloq, tundra tuproqlaridir. Ma’muriy jihatdan AQShning Alyaska shtatiga karashli. A.o.da AKSH harbiy bazalar qurgan. Eng yirik aholi punkti — Adak. Aholisi baliq, dengiz hayvonlarini ovlash b-n shug‘ullanadi. A.o. 18-a. o‘rtalarida Ros-siya imperiyasiga qo‘shib olingan. 1867 y. podsho hukumati A.o.ni Alyaska b-n birga AQShga sotib yuborgan.

Adabiyotlar[tahrir]

  • OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil


Koordinatalari: 52°05′49″N 173°30′02″W / 52.09694°N 173.50056°W / 52.09694; -173.50056